STFA · 1938 — Sezai Türkeş & Feyzi Akkaya Mühendislik Ödülü · 2026
Kurucular

İTÜ'lü iki mühendis ve bir ülkenin altyapısı

Bu yarışmanın temelinde iki mühendis, Sezai Türkeş ile Feyzi Akkaya vardır. İki genç, sınırlı kaynaklarla, hiyerarşik sistemin dışından, pratik zekâ ve iş birliğiyle dünya çapında bir şirket inşa etmiştir. Her ne kadar Feyzi Akkaya, “Bizlerin, yani mühendislerin meslek hayatı siyah-beyazdır. Renkli bir hayat hikayesi bizler için değildir,” dese de, Sezai Türkeş ile Feyzi Akkaya üzerine söylenebilecekleri siyah ve beyaz ile sınırlamak mümkün değildir.

Sezai Türkeş ve Feyzi Akkaya — saha ziyareti
SEZAİ TÜRKEŞ & FEYZİ AKKAYA · SAHA ZİYARETİ · STFA ARŞİVİ ŞEK. 00
§ 01 1926 · Mühendis Mekteb-i Âlisi

Yıl 1926: Kesişen iki yaşam .

Genç Sezai Türkeş — gençlik portresi
SEZAİ TÜRKEŞ · GENÇLİK · MÜHENDİS MEKTEB-İ ÂLİSİ ŞEK. 01
Genç Feyzi Akkaya — gençlik portresi
FEYZİ AKKAYA · GENÇLİK · MÜHENDİS MEKTEB-İ ÂLİSİ ŞEK. 02
BİRİ KIBRIS'TAN İSTANBUL'A, DİĞERİ ÜSKÜDAR'DAN BOĞAZ'I GEÇEREK..

Sezai Türkeş, dönemin en iyi mekteplerinden biri olan, o günkü adıyla Mühendis Mekteb-i Âlisi'ne — bugünkü adıyla İstanbul Teknik Üniversitesi'ne — girmek için Kıbrıs'tan Türkiye'ye, İstanbul'a gelir; yıl 1926'dır. O yıl Mühendis Mekteb-i Âlisi'ne giren 120 kişiden bir diğerinin adı da Mehmet Feyzi'dir. Feyzi Akkaya, 825 numarayla Yüksek Mühendis Mektebi'ne kabul olunur.

Böylece, 20'li yaşlarının eşiğinde olan iki genç — biri Kıbrıs'tan Akdeniz'i, öbürü Üsküdar'dan Boğaz'ı geçerek — kurulalı üç yıl olmuş Türkiye Cumhuriyeti'nin "Avrupa yakası"nda bir araya gelirler. Aralarında, "fiziksel" olarak 72 yıl, "manevi" olarak 78 yıl sürecek olan — eşsiz diye nitelemenin hiç de yanlış olmayacağı — bir dostluk kurulur.

§ 02 Arşiv · 1926–1938

İTÜ Yılları .

İTÜ yıllarından arşiv fotoğrafları

1932 — Üniversite son sınıf fotoğrafı
MÜHENDİS MEKTEB-İ ÂLİSİ · SON SINIF · 1932
Mühendis Mektebi 1932 mezunları
MÜHENDİS MEKTEBİ 1932 MEZUNLARI · MEZUN PAFTA
5. sınıfta Çubuk Barajı gezisi
5. SINIFTA ÇUBUK BARAJI GEZİSİ · ARŞİV
STFA mühendisleri proje üzerinde çalışırken
STFA · MÜHENDİSLER · PROJE ÇALIŞMASI · ARŞİV
§ 03 Tarihsel Kilometre Taşları

Mezuniyetten Küresel Arenaya Kilometre Taşları

1932
İTÜ (YMM) Mezuniyeti

Sezai Türkeş ve Feyzi Akkaya, Yüksek Mühendis Mektebi'nden (bugünkü İTÜ İnşaat Fakültesi) inşaat mühendisi olarak mezun oldular.

1938
STFA Kuruluşu

İstanbul'da STFA'yı kurarak Türkiye'nin yerli mühendislik müteahhitliğinin öncüsü oldular. Köprü, liman ve demiryolu projelerinde çalışmaya başladılar.

1972
İlk Uluslararası Proje

STFA, yurt dışında ilk büyük uluslararası müteahhitlik projesini üstlenerek Türk mühendisliğini dünya arenasına taşıdı.

1983
İTÜ Fahri Doktora

Türk mühendisliğine ve eğitime olan katkıları nedeniyle İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından fahri doktora unvanı verildi.

§ 04 İnovasyon Mirası

Kıtlık ortamında mühendislik dehası .

Sahada doğmuş, sektöre standart olarak geri dönmüş yenilikler. STFA arşivinden derlenen, uluslararası literatüre referans bırakmış teknik çözümler.

  • 001

    Standardı uygulamadılar, standart yazdılar.

    Sınırlı olanak ve zorlu saha koşulları altında; mevcut yöntemleri tekrarlamak yerine sektöre yeni teknik referanslar bıraktılar.

  • 002

    "Türk Tezi" olarak geçen çözümler.

    Uluslararası mühendislik literatürüne özgün isimle giren; prefabrike kazık, denizaltı temel ve kıyı yapısı tekniklerinde benzersiz uygulamalar.

  • 003

    Saha — kâğıt — tekrar saha.

    Her yeni proje, bir önceki projenin sahadan dönen verisiyle yeniden tasarlandı. Kıtlık, yaratıcılığın itici gücü hâline geldi.

§ 05 · STFA

"Ah keşke, STFA gibi bir şirket kurabilsek…"

Kaynak: eksisozluk.com · 9 Aralık 2004 · trquaz

"Ekşi Sözlük"te "Feyzi Akkaya" arandığında, trquaz takma adıyla Feyzi Bey'in vefat ettiği gün olan 9 Aralık 2004'te yazılan, belki de her şeyi anlatan nitelikte bir cümle karşınıza çıkar:

"Başta İTÜ İnşaat olmak üzere yurdum topraklarında inşaat mühendisliği okuyan her gencin 'ah ulen, STFA gibi bir şirket kurabilsek' diye kurduğu hayallerin ilham kaynaklarından birisi…"

§ 06 Kurucular
Sezai Türkeş
1908 — 1998

Sezai Türkeş

Y. M. Mektebi · 1932 · Diploma No. 563

Ödüle ilham olan mühendislik dehası, cesaretleri ve STFA’da geçirilen yıllarına ilaveten, Sezai Türkeş, mühendislik vizyonunu eğitimde fırsat eşitliğiyle buluşturmuştur. 1990’da eşi İnanç Türkeş’in anısına kurduğu İnanç Vakfı ile üstün yetenekli, maddi olanakları sınırlı gençler için nitelikli eğitimin önünü açtı; bu miras bugün TEVİTÖL’de yaşamaya devam etmektedir.

Feyzi Akkaya
1907 — 2004

Feyzi Akkaya

Y. M. Mektebi · 1932 · No. 825

Sevgiyle "Reis Feyzi" (Kaptan Feyzi) olarak bilinen Feyzi Akkaya, ortaklıklarının olağanüstü yolculuğunu otobiyografik romanı "Ömrümüzün Kilometre Taşları"nda anlatmıştır. 1989'da yayımlanan bu kitap, sadece bir şirket tarihi değil, aynı zamanda sıfırdan bir imparatorluk kuran iki arkadaş arasındaki zorlukların, zaferlerin ve kopmaz bağın bir kanıtıdır. Ayrıca Feyzi Akkaya, engin pratik bilgisini anıtsal 11 ciltlik "Şantiye El Kitabı" seri ile anlatmıştır. Bu el kitapları, sayısız genç mühendise ve şantiye şefine inşaat yönetimi ve teknik uygulamanın karmaşıklıklarında rehberlik eden temel referans materyalleri haline gelmiştir. Yine 1978'de Feyzi Akkkaya, Feyzi Akkaya Temel Eğitim Vakfı'nı (FATEV) kurmuştur. Vakıf, teknik okullardaki binlerce öğrenciye burs sağlayarak ve meslek liseleri inşa ederek yeni nesil inşaatçıların ve yenilikçilerin başarılı olma fırsatına sahip olmasını sağlamıştır.

Sezai Türkeş ve Feyzi Akkaya — arşiv
SEZAİ TÜRKEŞ & FEYZİ AKKAYA · ARŞİV
Sıradaki Adım
Yarışma Teması · 2026

Bu mirasın devamını taşıyan özgün mühendislik projenizi paylaşın.

Erzincan Köprüsü'nde Feyzi Akkaya'nın geliştirdiği ''keman teli'' çözümünden ilham alan bu yarışma, görünmeyeni okuyan ve çözümü cesaret ve yenilikle tasarlayan mühendis adaylarını ödüllendirmeyi beklemektedir.

Yarışma Teması →